เกษตรกรต้นแบบ
"คงศักดิ์ นาคคุ้ม...เกษตรกรผู้ปลูกผักปลอดสารพิษ"
คุณคงศักดิ์ นาคคุ้ม  จ. ร้อยเอ็ด ปี 2551

คุณคงศักดิ์ นาคคุ้ม จากพ่อค้าจัดหาผลผลิตพืชปลอดกสารพิษหลายชนิด เช่น ข่า ตะไคร้ ขนุนอ่อน พริก ข้าวโพดฝักอ่อน หน่อไม้ฝรั่ง ส่งให้กับผู้ส่งออกในพื้นที่จังหวัดนครปฐม ราชบุรี และกาญจนบุรี โดยรับซื้อจากกลุ่มเกษตรกร ได้เริ่มต้นประกอบอาชีพด้านการเกษตรอย่างจริงจังในปี 2540 ได้ดำเนินการรับซื้อผลผลิตทางด้านการเกษตร คือ หน่อไม้ฝรั่ง และพริก โดยก่อตั้งองค์กรเกษตรกรนำร่องแบบครบวงจรเมื่อปี พ.ศ. 2544 กับกลุ่มเกษตรกรบ้านก่อ อ.ศรีสมเด็จ จ.ร้อยเอ็ด มีโรงคัดแยกผักระดับมาตรฐาน GMP มีแปลงเรียนรู้การผลิตผักปลอดสารเคมี แต่ประสบปัญหาด้านการตลาด และการขาดแคลนแรงงานทางการเกษตร จนไม่สามารถส่งสินค้าให้กับบริษัทคู่ค้าได้ แต่จากการที่ได้คลุกคลีกับเกษตรกร และค้นพบว่าการปลูกพืชอายุสั้น ต้องรู้ทันโรค รู้ทันตลาด จึงจะส่งผลให้ได้ผลผลิตที่คุ้มค่าต่อการลงทุน จึงตัดสินใจก่อตั้งบริษัท T.K.ฟาร์ม ในปี 2550 เพื่อผลิตพืชผักปลอดสารพิษของตนเอง

หลักคิดและการใช้ชีวิต

คุณคงศักดิ์ นาคคุ้ม เป็นผู้มีความมุ่งมั่นและกล้าที่จะลงทุนปลูกพืชผัก ประกอบด้วย แตงร้าน ผักกาดหอม และมะเขือเทศ ซึ่งเป็นพืชที่มีอายุสั้นอย่างต่อเนื่องมาตลอด แม้บางครั้งจะขาดทุนก็ตาม เนื่องจากเชื่อมั่นตามพระราชดำรัสขององค์พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวฯ ที่ว่า “ขาดทุนคือกำไร”
ปี พ.ศ. 2550 นายคงศักดิ์ นาคคุ้ม จึงได้หันมาผลิตพืชผัก โดยเน้นการผลิตแตงร้าน เพื่อส่งให้กับบริษัทเอกชนแห่งหนึ่งในเขตภาคตะวันออกเฉียงเหนือ มีการขยายพื้นที่ปลูก จัดทำห้องคัดบรรจุ ห้องล้างผัก ห้องเก็บรักษาแบบควบคุมอุณหภูมิ และรถห้องเย็นเพื่อให้สามารถดำเนินการผลิตได้ตามความต้องการคู่ค้า มีเผยแพร่ความรู้ด้านการผลิตพืชปลอดสารพิษ และปัจจัยการผลิต ให้กับเกษตรกรในเครือข่าย โดยเข้าสู่ระบบการจัดการคุณภาพ GAP เนื่องจากคำนึงถึงความปลอดภัยของผู้บริโภค

ความสามารถอันโดดเด่น

1. ปุ๋ยอินทรีย์ super turbo สูตรรองพื้น (ช่วยเร่งการเจริญเติบโตของพืชสำหรับผักกินใบทุกชนิด )
วัตถุดิบที่สำคัญ :
- ปุ๋ยหมักสูตรมาตรฐานจากมูลไก่, มูลสุกร จำนวน 50 กิโลกรัม
- หินแร่ภูเขาไฟหรือแร่เพอร์ไรท์ จำนวน 20 กิโลกรัม
- ปุ๋ยยูเรีย(46-0-0) จำนวน 5 กิโลกรัม
- แกลบดำ จำนวน 18 กิโลกรัม
- น้ำหมัก พด.2 จำนวน 2 ลิตร
2. ปุ๋ยอินทรีย์ super turbo สูตรเร่งการเจริญเติบโต (ช่วยเร่งการเจริญเติบโต ติดดอกออกผล สำหรับนาข้าว ไม้ผล ยางพารา)
วัตถุดิบที่สำคัญ :
- ปุ๋ยหมักสูตรมาตรฐานจากมูลไก่, มูลสุกร จำนวน 35 กิโลกรัม
- หินแร่ภูเขาไฟ จำนวน 25 กิโลกรัม
- ปุ๋ยยูเรีย(46-0-0) จำนวน 8 กิโลกรัม
- ปุ๋ยสูตร 18-46-0 จำนวน 12 กิโลกรัม
- ปุ๋ยสูตร 0-0-60 จำนวน 8 กิโลกรัม
- แกลบดำ จำนวน 12 กิโลกรัม
- น้ำหมักชีวภาพ 2 ลิตร
ขั้นตอน/วิธีการทำปุ๋ยทั้ง 2 สูตร :
- นำปุ๋ยหมักสูตรมาตรฐานตามอัตราส่วนมากองไว้บนพื้น
- นำปุ๋ยเคมีในแต่ละสูตรตามอัตราส่วนที่กำหนดนำมาผสมคลุกเคล้ากับกองปุ๋ยหมักมาตรฐาน
-นำน้ำหมักชีวภาพที่เตรียมไว้ราดบนวัสดุให้ชุ่ม แล้วผสมคลุกเคล้าให้เข้ากันโดยใช้เครื่องผสมปุ๋ย สังเกตโดยการนำมากำให้แน่น ถ้าจับตัวเป็นก้อนหมาดก็ใช้ได้
- นำปุ๋ยที่ผสมเสร็จแล้วไปใส่ในเครื่องอัดเม็ดแล้วนำไปตากแดด เมื่อแห้งแล้วนำไปบรรจุกระสอบก็ไว้ในที่ร่มเพื่อใช้งานต่อไป
การนำไปใช้งาน :
-ใช้เป็นปุ๋ยรองพื้นก่อนปลูกพืชโดยใช้อัตราส่วน 25 -30 กก./ไร่
-หรือใช้ผสมดินปลูกในอัตรา 1:1
-หรือใช้สำหรับรองก้นหลุม 3-5 กก./ต้น/หลุม
-ใช้หว่านนาข้าวหลังจากปักดำ 30 วัน อัตรา 80 กก./ไร่ เพื่อเร่งการแตกกอ
3.เทคนิคการเตรียมดินเพาะกล้าสำหรับปลูกพืชปลอดสารพิษ
วัตถุดิบที่สำคัญ :
- ปุ๋ยหมักชีวภาพ 1 ส่วน
- แกลบเผาหรือแกลบดำ 1 ส่วน
- ขุยมะพร้าว 1 ส่วน
- หินแร่ภูเขาไฟ 1 ส่วน
- น้ำสะอาด
ขั้นตอนและวิธีการทำ :
- นำขุยมะพร้าวมาล้างและแช่น้ำ 3 รอบ จากนั้นนำไปตากแดดให้สนิท
- นำวัตถุดิบทั้งหมดมาผสมคลุกเคล้าให้เข้ากันในกระบะ เติมน้ำสะอาดลงไปคลุกเคล้าให้ได้ความชื้นพอเหมาะ
- นำดินเพาะที่ได้ใส่ลงในถาดหรือถุงเพาะ พักไว้ 24 ชั่วโมง
- หยอดเมล็ดพันธุ์ที่ต้องการเพาะลงตรงบริเวณกึ่งกลางหลุมถาดหรือถุงเพาะลึกประมาณ 1-2 เซนติเมตรแล้วกลบด้วยดินเพาะ
- รดน้ำให้ชุ่มอีกครั้ง ตั้งทิ้งไว้ในเรือนเพาะชำ ที่มีร่มเงาอ่อนๆ จากนั้นทำการรดน้ำทุกวันๆละ 2 ครั้งเช้า-เย็น อย่าให้แฉะ
-เมล็ดพันธุ์ที่งอกออกมาจะเกิดรากที่สามารถชอนไชได้ดี อายุกล้าที่เหมาะสมประมาณ 25-30 วัน สามารถย้ายลงแปลงปลูกได้
ข้อดีของการเพาะกล้า :
- ประหยัดเมล็ดพันธุ์
- สามารถดูแลรักษาได้อย่างทั่วถึง
- สามารถกำหนดระยะเวลาปลูกได้ตามต้องการ
- ประหยัดเวลาและค่าใช้จ่ายในการถอนแยก
4. การปลูกแตงร้านระบบน้ำหยดแบบปลอดสารพิษ(GAP)
ขั้นตอนการผลิต :
- การเตรียมดิน : ทำการไถพรวนดิน 2 ครั้ง ห่างกัน 7 วัน เพื่อกำจัดวัชพืชและย่อยดินให้ละเอียด จากนั้นใช้น้ำหมักชีวภาพราดบนแปลงแล้วไถพรวนดินอีกครั้ง เพื่อเป็นการปรับปรุงบำรุงดิน และตัดวงจรของโรคพืช
- การปลูก : โดยยกแปลงปลูก ระยะแปลง (แถว) ห่างกัน 3 เมตร ระยะระหว่างแถวคู่ห่างกัน 3.2 เมตร ใช้พลาสติกคลุมแปลงปลูก เพื่อช่วยรักษาความชื้นและควบคุมวัชพืชในแถวปลูก เจาะหลุมปลูกใช้ระยะระหว่างหลุม 50 เซนติเมตร วางระบบน้ำหยด หยอดเมล็ดหลุมละ 2 เมล็ด พร้อมหยอดสารคาร์โบฟูราน อัตรา 1 กรัม/หลุม ซึ่งแตงร้านจะงอกภายใน 4-5 วันหลังปลูก
- การทำค้างให้แตงร้านแบบสามเหลี่ยมหน้าจั่ว สูงประมาณ 2 เมตร โดยใช้โครงไม้ไผ่ สานด้วยเชือกไนลอน ซึ่งสามารถใช้งานได้ 2-3 รุ่น จึงเปลี่ยนใหม่
- การให้น้ำ : โดยให้ทุกวัน ใช้ระบบน้ำหยดประมาณ 20 นาที/ครั้ง
- การใส่ปุ๋ย :
: ช่วงเตรียมดิน รองพื้นด้วยปุ๋ยอินทรีย์ 300 กก./ไร่ และปุ๋ยเคมีสูตร 15-15-15 อัตรา 100 กก./ไร่
: หลังแตงร้านงอกได้ 10-25 วัน ใส่ปุ๋ยเคมีสูตร 5-15-15 โดยปล่อยตามระบบน้ำหยด อัตราการใส่ปุ๋ย 1 กก./ไร่ ต่อ 1 ครั้ง
: เมื่อแตงร้านอายุ 20 วันขึ้นไป ใช้ฮอร์โมนเร่งดอกผล อัตรา 1,000 มิลลิลิตร/ไร่ พร้อมทั้งปุ๋ยเกล็ด สูตร 20-20-20 อัตรา 1 กก./ไร่ พ่นทางใบทุก 7 วัน
: ให้ปุ๋ยทุก 3 วัน หลังจากอายุ 25 วัน เป็นต้นไป เปลี่ยนเป็นปุ๋ยเคมีสูตร 13-13-21 จนถึงเก็บเกี่ยวหมด
- การป้องกันกำจัดศัตรูพืช : โดยการใช้รถไถพรวนขนาดเล็กไถกำจัดวัชพืช ระหว่างแถวปลูก โดยไม่ใช้สารเคมีกำจัดวัชพืช
- การป้องกันกำจัดโรคและแมลงศัตรูพืช ซึ่งที่พบระบาดบ่อยครั้งคือ โรคราน้ำค้าง ด้วงเต่าทอง และหนอนชอน
: เมื่อตรวจพบการทำลายของโรคราน้ำค้าง พ่นสารไคเมโทมอร์ฟ หรือไพราโคลสโตรมิน อัตราการใช้ ตามคำแนะนำในฉลากข้างขวด
: เมื่อตรวจพบการทำลายของแมลงศัตรูพืช พ่นด้วยสารฟิโพรนิล สลับกับอะบาเม็กติน อัตราการใช้ ตามคำแนะนำในฉลากข้างขวด ระยะเก็บเกี่ยวใช้น้ำส้มควันไม้ ไล่แมลงทดแทนสารเคมี
- การตัดแต่งใบ : เมื่ออายุประมาณ 42 วัน จะตัดใบล่างออก 3-4 ใบ เพื่อลดการแย่งอาหารที่จะส่งไปเลี้ยงใบอ่อนและดอกผล
- เริ่มเก็บเกี่ยวผลผลิต เมื่อแตงร้านอายุ 36 วัน หลังปลูก และสามารถเก็บเกี่ยวผลผลิตได้ทุกวัน จนถึงอายุประมาณ 56-66 วัน (เก็บได้ต่อเนื่องประมาณ 20-30 วัน)
- การคัดแยกผลผลิต : จะคัดแยกผลผลิตที่ได้มาตรฐานเพื่อส่งจำหน่าย ซึ่งมีลักษณะผลตรง ไม่คดงอ ขนาดความกว้าง 4-5 เซนติเมตร ความยาว 17-20 เซนติเมตร (น้ำหนักประมาณ 150-250 กรัม/ผล) ส่วนผลผลิตที่ไม่ได้มาตรฐาน จะส่งขายตลาดท้องถิ่น หรือบริจาคให้เป็นอาหารกลางวันของเด็กนักเรียน หรือใช้ทำน้ำหมักชีวภาพ

เกียรติประวัติและผลงาน

- เป็นที่ปรึกษาผู้ว่าราชการจังหวัดร้อยเอ็ดด้านการเกษตร ปีพ.ศ. 2551-2552
- ได้รับรางวัลพืชผักปลอดสารพิษสินค้า OTOP ระดับ 2 ดาว พ.ศ. 2547
- ได้รับเกียรติบัตร เป็นผู้สนับสนุน การจัดทำโครงการเกษตรพอเพียง ตามแนวพระราชดำริ“ผักปลอดสารพิษ” พ.ศ.2549
- เป็นวิทยากรให้ความรู้เกี่ยวกับการเกษตรปลอดสารพิษ
- เป็นหมอดินอาสา และจัดตั้งเป็นจุดเรียนรู้การพัฒนาที่ดินประจำตำบลนิเวศน์
- จัดตั้งเป็นศูนย์เรียนรู้เศรษฐกิจพอเพียงชุมชน ด้านการผลิตพืชปลอดสารพิษ
- เป็นแหล่งผลิตพืชปลอดสารพิษ(GAP) ผ่านการรับรองจากกรมวิชาการเกษตร กระทรวงเกษตรและสหกรณ์
- รางวัลเกษตรกรดีเด่นระดับขต4 สาขาการเกษตรดีที่เหมาะสม (GAP) ปี 2553
- รางวัลเกษตรกรสำนึกรักบ้านเกิด ปี 2551 จ.ร้อยเอ็ด

คงศักดิ์ นาคคุ้ม
ข้อมูลการติดต่อ

260 ม.5 ต.นิเวศน์ อ.ธวัชบุรี จ.ร้อยเอ็ด 45170

เรื่อง/ภาพโดย: ทีมงานรักบ้านเกิด
   
พยากรณ์อากาศ
วันที่ 14 ตุลาคม พ.ศ.2562
กรุงเทพมหานคร
25-32°C
เชียงใหม่
22-28°C
นครราชสีมา
22-30°C
ชลบุรี
25-31°C
นครศรีธรรมราช
24-28°C
ภูเก็ต
25-28°C
Your browser is out-of-date!

Update your browser to view this website correctly.Update my browser now

×