เตาเผาถ่าน/ผลิตน้ำส้มควันไม้ 200 ลิตร แบบเคลื่อนที่

++ วัสดุ-อุปกรณ์ ++

1. ถังน้ำมัน ขนาด 200 ลิตร แบบมีฝาปิด จำนวน 1 ใบ

2. ฝาสังกะสีที่ผ่านการดัดแปลงจนสามารถ ครอบปิดปากถังน้ำมันขนาด 200 ลิตรได้ จำนวน 1 ฝา (โดยจะต้องเจาะรูแล้วต่อท่อขึ้นมาจากฝา เผื่อใช้เป็นช่องทางออกของควันไม้ที่เกิดจากการเผาถ่าน)

3.ไม้ไผ่ลำขนาดเส้นผ่าศูนย์กลาง 3-4 นิ้ว ยาวประมาณ 2 เมตร ที่ผ่านการทำให้กลวง (เจาะรูที่ข้อแรกในด้านใดด้านหนึ่ง ให้มีขนาดเท่ากับท่อที่ต่อขึ้นมาจากฝาปิดถัง เพื่อใช้สวมเข้าด้วยกันขณะทำการเผาถ่าน เพื่อใช้เป็นช่องทางลำเลียงน้ำส้มควันไม้ที่กลั่นตัวออกมาขณะเผาถ่านในเตา มาสู้ภาชนะที่ใช้รองรับ ดังรูป )

4. ผ้าขาวบาง 1 ผืน ความยาวให้สามารถพันรอบปากถังน้ำมันได้

5. ไม้ดิบที่จะใช้ในการเผาถ่าน

6. ภาชนะรองรับน้ำส้มควันไม้

++ วิธีการทำ ++

เริ่มจากการนำถังน้ำมันมาเปิดฝาถังออกทั้ง 2 ด้าน จากนั้นนำฝาด้านใดด้านหนึ่งมาดัดแปลงเป็นฝาแบบมีหูจับเพื่อใช้ในการเปิด-ปิดได้สะดวก ก็ถือเป็นอันเสร็จขั้นตอนการเตรียมเตาเผาถ่าน 200 ลิตร แบบเคลื่อนย้ายได้

++ วิธีการใช้งาน ++

ขั้นตอนที่ 1 . การเตรียมเคตาและฟืนเผาถ่าน

ให้นำตัวถังเปล่าไปวางไว้ตามจุดต่างๆ ที่ต้องการ จากนั้นจัดวางไม้ท่อนขนาดความยาวที่สามารถ บรรจุลงในถังได้ตามแนวนอน เป็นชั้นๆ สลับฟันปลา โดยจะต้องจัดเรียงไม้ไม่ให้แน่นเกินไป เพราะถ้าแน่นเกินไปจะทำให้ไฟดับ เนื่องจากออกซิเจนไหลเวียนไม่สะดวก

ขั้นตอนที่ 2 . การผลิตน้ำส้มควันไม้จากเตาเผา 200 ลิตรแบบเคลื่อนที่

จุดไฟเผาจากด้านนอก(ใช้เวลาประมาณ 1-2 ชั่วโมงก็ติด)แล้วก็ปิดฝาถังสังกะสี โดยยังไม่ต้องครอบท่อไม่ไผ่ในขั้นตอนนี้ เมื่อเผาไปได้สักพักหรือประมาณ 4-5 ชั่วโมงหลังไฟติด ให้สังเกตุควันที่โชยออกมา หากควันเริ่มมีสีเทาจางนั่นแสดงว่า ได้เวลารองรับน้ำส้มควันไม้ได้แล้ว ให้นำท่อไม้ไผ่ ที่เจาะรูเตรียมไว้ไปสวมเข้ากับถ่อของฝาสังกะสีที่ปิดอยู่ นำภาชนะมารองรับน้ำส้มควันไม้ที่ปลายท่อไม้ไผ่อีกด้านหนึ่ง ก็เป็นอันเสร็จสิ้นขั้นตอนการผลิตน้ำส้มควันไม้จากเตาเผาถ่าน 200 ลิตร

ขั้นตอนที่ 3. การเก็บถ่านหุงต้มจากเตาเผา 200 ลิตร แบบเคลื่อนที่

เมื่อเก็บเกี่ยวน้ำส้มควันไม้ได้จนหมดแล้ว ให้ยกท่อไม้ไผ่ออก แล้วปล่อยให้ควันจางไปจนกว่าจะเผาไหม้หมด จึงเปิดฝาสังกะสีที่ครอบตัวถังออก แล้วเปลี่ยนมาใช้ฝาที่ได้จากถังน้ำมันปิดปากถัง จากนั้นนำผ้าขาวบางไปชุบน้ำบิดพอหมาดไปอุดรูโหว่รอบๆ ฝาถัง เพื่อไม่ให้อากาศเข้าไปได้ ถัดจากขั้นตอนนี้ไปเป็นเวลาประมาณ 4-5 ชั่วโมงก็สามารถเก็บถ่านออกไปใช้ประโยชน์ได้เลย

ภูมิปัญญาจาก :คุณสมาน ยะธาตุ บ้านเลขที่ 61 หมู่ 2 ตำบลห้วยแห้ง อำเภอแก่งคอย จังหวัดสระบุรี
ที่มา : ศูนย์ทางด่วนข้อมูลการเกษตร *1677 จ. สระบุรี